Matrix w biżuterii
Większość z nas z dystansem i niepewnie podchodzi do nowych technologii. Można zadać pytanie - po co nam to wszystko? Technologia idzie cały czas naprzód i nie będzie na nikogo czekała. Kto jej nie będzie wykorzystywał, wkrótce może przegrać z konkurencją Choć technologia CAD/CAM jest już wdrożona w większości gałęzi przemysłu, dopiero teraz wkracza do branży jubilerskiej i daje niewyobrażalne do tej pory możliwości. Poznając tę technologię, przekonamy się, że nie jest ona taka straszna, a wręcz przeciwnie - powstała po to, aby nam pomóc. W jaki sposób to się odbywa i jaki związek z tym ma Matrix? 
Programy CAD/CAM
Przybliżmy nieco podstawowe pojęcia: - CAD lub Komputerowe Wspomaganie Projektowania - tworzy obrazy. - CAM lub Komputerowe Wspomaganie Produkcji - zmienia obrazy w rzeczywiste obiekty. Przy użyciu narzędzia CAD projektant biżuterii może stworzyć każdy obiekt, jaki tylko można sobie wyobrazić.
Projektantom, którzy skłaniają się w stronę symetrii, technologia ta pozwala na stworzenie połowy projektu a następnie skopiowanie go na drugą połowę. Obydwie strony będą wtedy dokładnie takie same, co oszczędza czas, gdyż nie trzeba wykonywać ponownych pomiarów ani porównywać połówek. Projektując na przykład obrączkę, nie musimy rzeźbić wszystkich elementów dookoła - z CAD element tworzymy tylko raz, a później go powielamy. Funkcją, która jest najczęściej wykorzystywana przez projektantów biżuterii w systemie CAD, jest szybka zmiana wielkości elementów.
Wykonawszy jeden element, możemy następnie go skalować, poszerzać, wyginać, i dodawać szyny. CAD sprawia, że adaptacja projektów staje się bardzo prosta. Mając pomysł na kartce, przenosimy go do programu CAD, następnie możemy go sobie skręcać, rozciągać, robić różne wariacje tego elementu. Praca z CAD ułatwia projektowanie elementów oprawy kamieni posiadających nietypowe szlify. Możemy zrobić zdjęcie kamienia, wrzucić je na pole robocze programu i w ciągu kilku minut wykonać oprawę. Stworzenie takiej oprawy dla nietypowego, pięknie oszlifowanego kamienia staje się o wiele prostsze i praktyczne. Kamienie są bezpieczniejsze podczas oprawiania, ponieważ wiemy, że idealnie pasują do projektu. Pozornie programy CAD nie zawsze oszczędzają czas. Można tworzyć model tak samo długo, jak rzeźbić go w wosku. Ale i tu CAD wykazuje przewagę - zawsze mamy plik projektu. Jeżeli coś pójdzie nie tak z odlewem, możemy bez problemu stworzyć identyczny model woskowy, można to prosto zmienić w programie.
Funkcja zapisania projektu i jego modyfikacji umożliwia wzrost dochodów firmy. Jeśli klient chce zrobić zmiany w projekcie, można je w kilka minut zastosować na istniejącym już modelu komputerowym - nie tracimy wtedy wielu godzin na ponowne tworzenie projektu. W praktyce wygląda to tak, że gdy projektant wykonywał ręcznie jeden model dziennie, przy użyciu programu CAD może ich robić nawet do siedmiu dziennie o wiele dokładniej, niż czyniąc to ręcznie. Jeśli nie masz umiejętności projektowych i nigdy nie siedziałeś przy stole jubilerskim, nauczenie się programu CAD nie zmieni cię w projektanta biżuterii. Programy CAD należy traktować jako narzędzie dla jubilerów.
Wielu młodych ludzi kończy szkoły i nie ma pojęcia o biżuterii, natomiast znają programy CAD. Takie osoby będą wykonywały modele w programie kilka razy, ponieważ popełniają błędy. Nie rozumieją procesu tworzenia modelu, odlewania, polerowania i oprawiania. W rezultacie spędzą więcej czasu na projektowaniu niż ktoś, kto zna procesy wytwarzania biżuterii. Projektant może zmarnować dużo czasu, usiłując wykonać w programie coś, co tak naprawdę da się uzyskać w procesie wykończania metalu. Tak naprawdę doświadczony projektant rozpozna element zrobiony w CAD, nawet jeżeli model pochodzi z najdalszego zakątka na świecie. Podobne elementy, narzędzia wykorzystywane w programach są wskazówką, że model ten został stworzony na komputerze.
W ten sposób można rozpoznać, że człowiek który używał programu, nie był dobrym projektantem. Nie tylko wygląd tych wzorów jest marny, ale mogą być też po prostu mało praktyczne w noszeniu. Najlepszym sposobem na uniknięcie projektów wyglądających jak z komputera, jest rozpoczynanie procesów projektowych od szkiców. Rysujemy kilka wariantów, aby odnaleźć charakter obiektu. Rysunki nie muszą być dokładne, a tylko odzwierciedlać kształt i pomysł. Następnie siadamy do komputera i zaczynamy tworzyć obiekt w programie. Widząc, że zbliżamy się do celu, który chcielibyśmy osiągnąć, dokładniej tworzymy elementy. Dodatkową zaletą tworzenia szkiców jest to, że możemy projektować oryginalniejsze i dziwniejsze projekty.
Obiekty tak tworzone nie są ograniczone myślowo przez narzędzia programu komputerowego. Używając szkiców, projektant wykorzystuje system, a nie jest wykorzystywany przez niego, w ten sposób można uniknąć tworzenia wzorów wyglądających jak z komputera. Najważniejszą zaletą systemu CAD jest komunikacja. Do tej pory projektanci mogli przedstawiać swoje pomysły za pomocą rysunków, które bardziej lub mniej udanie dawały wyobrażenie o końcowym wyglądzie. Wielu odbiorców, nawet widząc model woskowy, nie jest w stanie sobie wyobrazić, jak obiekt będzie wyglądał wykonany w srebrze lub złocie. Natomiast z systemem CAD w bardzo szybki sposób można "podglądnąć", jak element będzie wyglądał w danym metalu czy z danym kamieniem! Wystarczy zrobić fotorealistyczny rendering, który np. w programie Matrix wykonuje się w 30 sekund, a jakość zdjęcia można odróżnić od prawdziwego zdjęcia tylko po braku rys na metalu.
Matrix na nowo
Obecnie na rynku istnieje duży wybór systemów CAD do projektowania biżuterii. Jednym z takich programów jest właśnie Matrix, a od niedawna istnieje najnowsza wersja tego programu, która zdecydowanie wyprzedza konkurencję. Wersja Matrix 6.0 jest największą dotychczasową aktualizacją tego programu. Przez ponad dwa lata firma Gemvision testowała narzędzia i techniki, które najlepiej sprawdziły się w projektowaniu biżuterii. Utworzono wiele nowych narzędzi dla potrzeb najświeższych tendencji projektowych, wprowadzono nową technikę zarządzania podglądem, co znacznie uprościło procedury zarówno subtelnych modyfikacji, jak i twórczego modyfikowania.
Można uznać, że w rezultacie powstał najbardziej efektywny, elastyczny i kreatywny jak dotąd program dla projektantów biżuterii. Jedną ze znaczących nowości w wersji Matrix 6.0 jest "historia", odpowiednik parametryczności w innych programach (drzewko z historią, w którym można zmienić wybrane elementy obiektu bez powtarzania wszystkiego od początku). Zamiast posługiwać się skomplikowanym drzewem historii lub listą punktów, Historia Matriksa działa tak, jak należało oczekiwać: intuicyjnie, automatycznie i bez niespodzianek. Zmiany zaobserwujemy w czasie rzeczywistym w momencie fundamentalnej zmiany projektu.
Jednym z przykładów jest historia powierzchni na krzywej, gdzie zmieniając profil lub krzywą prowadzącą, obserwujemy zmianę w kształcie powierzchni. W podobny sposób używając historii możemy modyfikować elementy wcześniej już zapisane w galerii obiektów. Jest ona bardzo przydatna przy tworzeniu opraw, łapek, podcięć pod kamienie, gdyż płynnie można dokonywać zmian, przechodząc z jednego elementu na drugi. Każde narzędzie posiada również swoją historię. Tworząc obiekt z tzw. pamięcią, możemy łatwo go zmieniać, używając tego samego narzędzia, którym go stworzyliśmy.
Kolejne przydatne nowe narzędzie to "dostosuj atrybut". Każdy kamień w programie zapamiętuje parametry, które były użyte w narzędziu z nim związanym. Dopasowanie atrybutu przenosi te ustawienia na inny kamień w programie, uwzględniając odmienny kształt, położenie i rozmiar. Możemy później swobodnie kontynuować zmiany w poszczególnych obiektach. Nowością jest też funkcja sterowania obiektami. "Uchwyty" oraz "opcja wiersza poleceń" dały dwie możliwości sprawowania kontroli nad obiektami tworzonymi przez programy budujące (kreatory). Wymiary, którymi posługują się te programy, można ustawić w dwojaki sposób: "na żywo", za pomocą uchwytów na obiekcie, klikając i przeciągając dla dokonania zmian, lub też sposobem Rhino, korzystając z wiersza poleceń.
Firma Gemvision zaobserwowała też, iż klienci potrafią perfekcyjnie opanować kilka narzędzi, a następnie korzystają tylko z nich. Ale co z pozostałymi możliwościami programu? Nieuchronnie pojawi się projekt, który będzie wymagał nowego narzędzia. Z tą myślą został wprowadzony nowy skrót, który w każdej chwili pomoże odnaleźć potrzebne narzędzie. Wybieramy obiekt, nad którym chcemy pracować, i wciskamy F6. Każde narzędzie, które jest dostępne dla tego obiektu, pojawi się na podręcznym menu pod wskaźnikiem myszki. Pozostaje tylko odnaleźć odpowiedni przycisk. Liczba narzędzi w programie Matrix jest ogromna, ja wspomnę jeszcze tylko o wymienianym już wcześniej narzędziu do tworzenia fotorealistycznych zdjęć V-RAY - jest to technologia łamiąca dotychczasowe konwencje. Dzięki zainstalowaniu jej w programie Matrix 6.0, można teraz szybko i z tą samą co poprzednio łatwością tworzyć zdjęcia wykonanych projektów, posługując się materiałami metali oraz kamieni stworzonymi wyłącznie dla programu Matrix.
Szybko konfigurowalny Render, działający poprzez intuicyjny interfejs, jest w stanie w ciągu kilkudziesięciu sekund wykreować superrealistyczny rendering dla naszej strony www lub wystawy sklepowej. Projektowanie biżuterii w programach CAD sprowadza się do tworzenia wielu kombinacji. Idealnie byłoby zobaczyć wszystkie te stworzone elementy w realistycznym podglądzie w czasie rzeczywistym. Matrix 6.0 daje taką możliwość i staje się kreatywnym narzędziem zintegrowanym z naszym umysłem podczas projektowania.
Rzeczywistość
Pora wrócić do rzeczywistości. Wielokrotnie słyszeliśmy, że nowe technologie dają możliwości tworzenia niewyobrażalnych rzeczy, jednak często okazuje się, że to nie jest takie proste jak opisano w ulotce, że trzeba iść na kompromis. Z Matriksem nie ma żadnych kompromisów. Dowodem jest artykuł amerykańskiego miesięcznika "MJSA/JOURNAL" z maja tego roku, poświęcony analizie systemów CAD/CAM używanych w branży jubilerskiej.
Badania wykazały, że 42 proc. pytanych czytelników używa w firmie systemu CAD/CAM. Połowa z nich to projektanci (26 procent) lub właściciele sklepów jubilerskich (23 procent). Idąc dalej i pytając o konkretne programy dedykowane jubilerom, okazało się iż 42 procent używa programów Matrix Gemvision i Rhino. Nie jest to zaskakujące, gdyż program Matrix działa na bazie programu Rhino.
W artykule zamieszczono również badania na temat maszyn CAM. Okazuje się, że 56 procent pytanych używa frezarki (obróbka wosku), a 47 procent wykonuje modele, korzystając z usług innych firm, natomiast 18 procent posiada własne maszyny do prototypowania (tworzenia modeli). Szczegółowe badania wykazały, że 26 procent frezarki Revo540 firmy Gemvision, a 13 procent posiada maszyny do prototypowania firmy Solidscape. Przekładając to na warunki polskie, znając rynek jubilerski i liczbę sprzedanych przez nas urządzeń, można stwierdzić, że proporcje te są bardzo podobne.
Dynamika rozwoju CAD/CAM w branży jubilerskiej jest podobna do rozwoju tej technologii w branżach takich jak samolotowa i samochodowa w latach 80. i 90. Przewiduje się, że to samo stanie się w jubilerstwie i do 2010 technologia ta zagości w małych firmach. Kto projektuje biżuterię lub ją sprzedaje i nie myślał jeszcze o kupnie systemu CAD/CAM, ten musi się teraz mocno zastanowić, czy technologia ta nie jest czymś nieuniknionym, bo jak mówi Jeff High: - Coraz częściej pojawia się pytanie: nie za ile to się da zrobić, tylko jak szybko?
opracował: mgr sztuki
Jan Karaszkiewicz [...]
Udostępniono 30% tekstu, dostęp do pełnej treści artykułu tylko dla prenumeratorów.
|
Wszyscy prenumeratorzy dwumiesięcznika w ramach prenumeraty otrzymują login i hasło umożliwiające korzystanie z pełnych zasobów portalu (w tym archiwum).
Prenumerata POLSKIEGO JUBILERA to:
Prenumeratę możesz zamówić:
Jeśli jesteś prenumeratorem a nie znasz swoich danych dostępu do artykułów Polskiego Jubilera skontaktuj się z nami, bok@pws-promedia.pl
|
Jan Karaszkiewicz
