Złoża bursztynu w Polsce, Rosji i na Ukrainie
Podczas targów Amberif 2007 w Gdańsku odbyło się seminarium poświęcone złożom bursztynu i innych żywic kopalnych. W kolejnych numerach "PJ" będziemy prezentować najciekawsze fragmenty referatów.
Paleogen południowego Bałtyku i wybrzeża ze szczególnym
uwzględnieniem osadów bursztynonośnych
Badania geologiczne przeprowadzone w obszarze południowego Bałtyku i wybrzeża, a szczególnie w rejonie Półwyspu Helskiego pozwoliły na uściślenie korelacji poszczególnych formacji i ogniw paleogenu, wyróżnianych w polskiej części basenu sedymentacyjnego z rejonem Półwyspu Sambijskiego. Szczególne znaczenie mają badania profili z Półwyspu Helskiego, w których wyróżniono warstwę bursztynonośnych osadów. Została ona skorelowana z ogniwem piasków i mułków z glaukonitem i bursztynem z Połczyna, rozpoznanym w rejonie Chłapowa, oraz z bursztynodajną niebieską ziemią występującą w obrębie formacji pruskiej na Półwyspie Sambijskim. Tym samym został potwierdzony pogląd o pierwotnym istnieniu delty chłapowsko-sambijskiej w obszarze dzisiejszej Zatoki Gdańskiej.

Stopień rozpoznania sambijskiej i chłapowskiej części delty
Rozpatrując sambijską i chłapowską część delty w aspekcie złóż bursztynu należy zwrócić uwagę na stopień rozpoznania obydwu obszarów. Osady bursztynonośne na Półwyspie Sambijskim są dobrze rozpoznane, zważywszy na ponad 150-letnią tradycję górnictwa bursztynu na Sambii oraz ustalenie zasobów i perspektyw surowcowych bazujące na setkach otworów wiertniczych.
Prognoza surowcowa
Stopień rozpoznania polskiej części delty można rozpatrywać w kategoriach prognozy surowcowej. Dane o wydajności bursztynu pochodzą tylko z trzech otworów wiertniczych: Chłapowo I, Chłapowo II i Chłapowo III, wykonanych specjalnie w celu poszukiwania surowca bursztynowego. Natomiast dane o rozprzestrzenieniu ogniwa z Połczyna i obecności bursztynu w osadach tego ogniwa pochodzą głównie z otworów wierconych dla rozpoznania złoża soli potasowych w rejonie Zatoki Puckiej i dla oceny zasobności bursztynu mają podrzędne znaczenie. W ustalaniu perspektywiczności obszaru wykorzystano dane z około 50. otworów zlokalizowanych obszarze około 100 km2, między Puckiem, Kłaninem, Karwią i Władysławowem (por. Piwocki, Olkowicz-Paprocka, 1987).
Mniej korzystne niż na Sambii
Stopień rozpoznania geologicznego rejonu Chłapowa i Półwyspu Helskiego jest jednakże wystarczający dla stwierdzenia, że warunki geologiczno-górnicze występowania osadów bursztynonośnych są zdecydowanie mniej korzystne niż na Sambii, ze względu na znaczną głębokość zalegania ogniwa z Połczyna pod powierzchnią terenu. Dodatkowo, rejon występowania osadów o podwyższonej zawartości bursztynu i większej miąższości warstwy bursztynonośnej (otwór Chłapowo i Chłapowo II) - perspektywiczny dla ewentualnych dalszych badań rozpoznawczych - położony jest w bezpośrednim sąsiedztwie (częściowo w obrębie) otuliny Nadmorskiego Parku Krajobrazowego. Występuje też w bliskim sąsiedztwie nasady Półwyspu Helskiego, unikatowej formy polskiego wybrzeża Bałtyku, położonej w całości w obrębie Nadmorskiego Parku Krajobrazowego.
Regina Kramarska
Państwowy Instytut Geologiczny,
Oddział Geologii Morza
[...]
Udostępniono 30% tekstu, dostęp do pełnej treści artykułu tylko dla prenumeratorów.
|
Wszyscy prenumeratorzy dwumiesięcznika w ramach prenumeraty otrzymują login i hasło umożliwiające korzystanie z pełnych zasobów portalu (w tym archiwum).
Prenumerata POLSKIEGO JUBILERA to:
Prenumeratę możesz zamówić:
Jeśli jesteś prenumeratorem a nie znasz swoich danych dostępu do artykułów Polskiego Jubilera skontaktuj się z nami, bok@pws-promedia.pl
|
Regina Kramarska





